Η μεγαλύτερη εφεύρεση του ανθρώπου

Είναι  σημαντικό να έχουμε υπόψη μας ποιος μπορεί να είναι ο ακρογωνιαίος λίθος των μεγάλων τεχνολογικών και επιστημονικών ανακαλύψεων που...

Παρασκευή 13 Ιουλίου 2018

Ιχνηλατώντας τις απαρχές του Σύμπαντος

Πριν από μερικές ημέρες και πιο συγκεκριμένα το τριήμερο από 9/7 έως 11/7 είχα τη χαρά και τη τιμή να συμμετάσχω σε ένα  εκπαιδευτικό πρόγραμμα με τίτλο "Διδάσκοντας το Σύμπαν". Το εξαιρετικό αυτό, τόσο σε οργάνωση όσο και σε περιεχόμενο εκπαιδευτικό πρόγραμμα, οργάνωσε από κοινού το Ευγενίδειο Ίδρυμα σε συνεργασία με το PCCP (Paris Centre for Cosmological Physics), το Εθνικό Αστεροσκοπείο Αθηνών και την Ελληνική Εταιρεία Σχετικότητας, Βαρύτητας και Κοσμολογίας. Η θεματολογία του προγράμματος  αφορούσε την Φυσική του Σύμπαντος και ένας από τους βασικούς στόχους του προγράμματος ήταν, και φυσικά  παραμένει, να εμπνεύσει και να παρακινήσει καθηγητές της μέσης εκπαίδευσης, προκειμένου να εισαγάγουν βασικά στοιχεία Κοσμολογίας στο μάθημα της Φυσικής, δίνοντας την ευκαιρία στους/στις μαθητές/μαθήτριες τους να ανακαλύψουν το Σύμπαν και τα φυσικά φαινόμενα που σχετίζονται μ’ αυτό. 
Για το σκοπό αυτό κορυφαίοι επιστήμονες από την Ελλάδα και το εξωτερικό με ειδικές εισηγήσεις, φρόντισαν να ενημερώσουν για το πριν,  το τώρα και το πως οι  διάφορες θεωρίες  προσπαθούν να προβλέψουν, να ερμηνεύσουν πειραματικά δεδομένα και εν τέλη  να εξηγήσουν τον ιδιαίτερο τρόπο με τον οποίο λειτουργεί και εξελίσσεται  το θαυμαστό  Σύμπαν μέσα στο οποίο ζούμε.  Μερικές από τις θεματικές ενότητες του προγράμματος αφορούσαν θέματα όπως τη Θεωρία της Μεγάλης Έκρηξης, τη Σκοτεινή Ύλη,  την Επιταχυνόμενη Διαστολή του Σύμπαντος και τη Σκοτεινή Ενέργεια, τις Μαύρες Τρύπες, την πρόσφατη ανακάλυψη των Βαρυτικών Κυμάτων αλλά και πιο τεχνικά θέματα,  όπως την κατασκευή  ενός  ανιχνευτή της κοσμικής ακτινοβολίας (μικροκύματα) υποβάθρου στο σχολείο . Η ακτινοβολία αυτή θεωρείται «απολίθωμα» της λεγόμενης μεγάλης έκρηξης  και η ανακάλυψη αλλά και η μελέτη των χαρακτηριστικών της, έδωσε δύο Nobel Φυσικής (1978 & 2006)  σε αυτούς που την ανακάλυψαν και τη μελέτησαν διεξοδικά.
Ένας από αυτούς, ο George Smoot (Nobel  Φυσικής 2006)   ήταν και ο κεντρικός ομιλητής στο συγκεκριμένο πρόγραμμα στο οποίο εκτός από το διακεκριμένο Νομπελίστα συμμετείχαν ως εισηγητές και αρκετοί άλλοι διακεκριμένοι Έλληνες και ξένοι  ερευνητές- όπως ο Σταύρος Κατσανέβας διευθυντής του Ευρωπαϊκού Παρατηρητηρίου Βαρύτητας EGO/Virgo.


Οι καθηγητές  που επιλέχθηκαν με συγκεκριμένη διαδικασία, ( 22 καθηγητές από δημόσια σχολεία σχεδόν από όλη την Ελλάδα) και εκπαιδεύτηκαν στα πλαίσια του προγράμματος, ανέλαβαν την ευθύνη της συγγραφής (ανά δύο) άρθρων για τη δημιουργία ενός  booklet  με σχετικά θέματα  που θα απευθύνεται σε μαθητές Γυμνασίου - Λυκείου.


Μέσα από τις εξαιρετικές αυτές εισηγήσεις αλλά και τις συζητήσεις που έγιναν στα πλαίσια του σεμιναρίου , νομίζω ότι το ένα βασικό συμπέρασμα που μπορεί κανείς να συνάγει, είναι ότι Σύμπαν είναι ένα θαυμαστό κατασκεύασμα στο οποίο ο άνθρωπος έχει τη μεγάλη "τιμή" να μπορεί να το ιχνηλατεί και να προσπαθεί να κατανοήσει το ιδιαίτερο και πολύ σύνθετο τρόπο με το οποίο λειτουργεί. Είναι δε χαρακτηριστικό ότι κάθε φορά που νομίζει ότι πλησιάζει στην μερική κατανόηση του, πάντα ένα πειραματικό δεδομένο έρχεται να ταράξει τα νερά της επιστημονικής κοινότητας και να οδηγήσει  τους ερευνητές σε νέα ανεξερεύνητα μονοπάτια. Όπως αναφέρει και πολύ εύστοχα ο Ψαλμωδός "Οι Ουρανοί  διηγοῦνται δόξαν Θεοῦ, ποίησιν δὲ χειρῶν αὐτοῦ ἀναγγέλλει τὸ στερέωμα".

Αξίζει επίσης  να αναφερθώ και σε μια από τις  παράλληλες δράσεις που έγιναν στα πλαίσια  του προγράμματος. Την εξαιρετική ξενάγηση  στο παλιό Αστεροσκοπείο που βρίσκεται στο Θησείο και έχει κτιστεί στη κορυφή του λόφου των Νυμφών. Το κτίριο κτίστηκε τη χρονική περίοδο ανάμεσα στα έτη 1842-1846 και εξοπλίστηκε με χρήματα του Εθνικού ευεργέτη Γεωργίου Σίνα. Από τα πιο δε εντυπωσιακά του εκθέματα,  είναι  και ο  πλέον ακριβής χάρτης της Σελήνης του 19ου αιώνα που σχεδίασε με το τηλεσκόπιο του Αστεροσκοπείου  ο Julius Schmidt, αστρονόμος και τρίτος Διευθυντής του ΕΑΑ (1858-1884), σχεδίασε. Ο χάρτης αυτός  αναφέρεται και στο έργο του Ιουλίου Βερν "Από τη "Γη στη Σελήνη".



Θα ήθελα τέλος να σημειώσω ότι στο τέλος της ξενάγησης είχαμε τη χαρά να παρακολουθήσουμε και την εξαιρετική δημόσια ομιλία του Διευθυντή του Αστεροσκοπείου κ. Μανώλη Πλειώνη  με θέμα "Οι βάσεις της σύγχρονης κοσμολογικής θεώρησης¨

Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου